სამღვდელმთავრო ვიზიტის დროს, საღვთო ლიტურგია აღესრულა თბილისის ღვთისმშობლის მიძინებისა და ქუთაისის წმ. ნიკოლოზის სახელობის ტაძრებში; შედგა შეხვედრები მორწმუნეებთან.
ეს არის მეუფე გრიგლის პირველი საეპისკოპოსო ვიზიტი სამშობლოში.
სამღვდელმთავრო სტუმრობა საქართველოში
სამღვდელმთავრო ვიზიტის დროს, საღვთო ლიტურგია აღესრულა თბილისის ღვთისმშობლის მიძინებისა და ქუთაისის წმ. ნიკოლოზის სახელობის ტაძრებში; შედგა შეხვედრები მორწმუნეებთან.
Краткое изложение святоотеческого учения об Имени Божием иерархов Святой Православной Церкви в Северной Америке (HOCNA)
Св. мч. Каллистрата
27 сентября / 10 октября 2012
Мы, иерархи Святой Православной Церкви в Северной Америке, предлагаем это краткое изложение святоотеческого учения об Имени Божием и заявляем, что мы безусловно и безоговорочно придерживаемся этого традиционного учения.
Все должны понимать, что, в силу этих заявлений, мы, епископы, не являемся имябожниками, как это определено в настоящем заявлени
27 сентября / 10 октября 2012
Мы, иерархи Святой Православной Церкви в Северной Америке, предлагаем это краткое изложение святоотеческого учения об Имени Божием и заявляем, что мы безусловно и безоговорочно придерживаемся этого традиционного учения.
Все должны понимать, что, в силу этих заявлений, мы, епископы, не являемся имябожниками, как это определено в настоящем заявлени
и, и что мы веруем, исповедуем и приемлем православную христианскую веру, также определенную в настоящем заявлении.
Что касается постановлений Константинопольских патриархов 1912 и 1913 годов, а также решения так называемого Российского Синода 1913 года, их заявления против имябожников не обоснованы богословски в соответствии с традиционным учением Православной Церкви. Они основывают свои рассуждения на отрицании того, что Имя Божие является святым по естеству; кроме того, они учат, что оно не есть энергия, то есть действие, или благодать Бога. Те, кто так считают, подпадают под свое собственное осуждение, потому что, подобно имябожникам, которых они осуждают, они полагают, что данное в Откровении Имя Бога отделено от Бога. Кроме того, они постоянно говорят о превечном Имени Божием как о каком-то тварном объекте, а не откровенном свыше, как учат наши Отцы.
Именно по этой причине мы, епископы Святой Православной Церкви в Северной Америке, не имябожники. И поэтому причины, по которым мы отказались принять различные постановления и решения о имябожниках, также должны быть ясны.
Наша позиция является отчетливо православной, согласной с традиционным учением Отцов нашей Церкви; в сие мы веруем, сие мы провозглашаем, сие мы исповедуем, и сему мы учим,
"Последующе божественным Отцам"
(Четвертый Вселенский Собор)
РАЗЛИЧНИЕ В УЧЕНИИ
I. Имябожники верят:
1) что Имя Бога — это Его сущность;
2) что Имя Бога отделено от Него;
3) что Имя Бога — это другое Божество;
4) что тварные буквы, звуки и случайные мысли о Боге могут обожествляться или использоваться для оккультных и магических целей.
II. Православные христиане верят:
1) что Имя Бога является не Его сущностью, а Богооткровенной истиной Бога о Самом Себе, то есть Его нетварной энергией, Его нетварной благодатью, Его Провидением, Его Славой. Сущность же Его непознаваема и не имеет имени.
2) что Имя Бога неотделимо от Него;
3) что Имя Бога не является другим Божеством;
4) что тварные буквы, звуки и случайные или привходящие (акцидентальные) мысли о Боге не могут обожествляться и не могут использоваться для оккультных и магических целей.
Св. Василий Анкирский (+363) отвечал языческому проконсулу: "Мое главное имя — Христианин, оно образовано от имени Христа, это имя вечное, и оно превосходит разумение человеческое". Эти слова и сегодня являются ясным и простым исповеданием для каждого православного христианина. Кроме того, как говорит св. Кирилл Иерусалимский (+386), "Имя Божие свято по естеству своему, независимо от того, произносим мы его или нет". Св. Иоанн Златоуст (+407) также говорит нам: "Имя Божие достохвально по самому естеству своему", а святой Макарий Коринфский (+1805) утверждает: "Имя Божие по естеству свято и пресвято, и является источником освящения". Это полностью проясняет рассматриваемый вопрос, поскольку, являясь православным христианами, мы знаем и верим, что единственное Существо, которое является вечным, святым, пресвятым и источником освящения по естеству — это Сам Бог! Это может значить только то, что Его Имя — это действительно Сам Бог, повторимся, не в Своей сущности, но в Своей благодати.
Вместе со св. Климентом Римским (+100) православные христиане верят, что "Имя Божие дало бытие всему созданию" [1]. Ибо для св. Климента и для Отцов Церкви это точно то же самое, что сказать: "Благодать Божия дала бытие всему созданию", а это то же самое, что сказать "Бог дал бытие всему созданию". Вот почему православные вместе со св. Тихоном Задонским и св. Иоанном Кронштадтским могут сказать "Имя Божие есть сам Бог", потому что Имя Божие — это Его энергия и благодать.
Кроме того, как утверждает св. Иоанн Кронштадтский, "когда ты про себя в сердце говоришь или произносишь Имя Божие, Господа, или Пресвятой Троицы, или Господа Саваофа, или Господа Иисуса Христа, то в этом Имени ты имеешь все существо Господа: в нем Его благость бесконечная, премудрость беспредельная, свет неприступный, всемогущество, неизменяемость" — то есть, ты имеешь божественную нетварную благодать.
Исихастские соборы XIV века и Синодик в Неделю Православия утверждают, что и сущность, и благодать Божии — это Сам Бог, хотя они и отличаются друг от друга (см. The True Vine, номер 31, с. 12 слл.). Таким образом, "Имя Божие есть Бог" на самом деле, потому что Его Имя и Его энергия — это одно и то же [2].
III. Имяборцы:
путают взгляды, изложенные в разделах I и II выше и поэтому, подобно католикам и протестантам , приходят к ошибочному заключению о том, что православные христиане виновны в пантеизме и ереси (см.
Постановления Патриарха Иоакима III Константинопольского 1912 года, Патриарха Германа Константинопольского 1913 года и Российского Синода 1913 года). В результате смешения двух этих различных учений константинопольские Постановления 1912 и 1913 годов уклонились от истины, а постановление Российского Синода 1913 года даже попало под анафему исихастских Соборов XIV века и Синодика в Неделю Православия, потому что оно учит ложно о благодати Божией.
Православные христиане не могут "безоговорочно" принимать, одобрять и увековечивать эти ложные учения.
IV. О "Российском Синоде"
Митрополит Антоний Храповицкий писал: "Церковь наша [в России] управляется мирянином или оффициально - учреждением коллегиальным, никогда неведомым Христовой Церкви... Церковь... лишена законнаго главы и отдана в порабощение мирским чиновникам, прикрывающимся собранием шести, семи по-полугодно сменяемых архиереев и двух иереев. Кто же не знает, что такое учреждение не каноническое? что оно не утверждено было при своем основании двумя патриархами, да если б и было утверждено всеми четырьмя, то это говорило бы только о незаконом действии патриархов, а не о канонической законности синодального управления, так как никакие патриархи не могут утвердить и авторизовать учреждения, неведомаго Святому Православию и придуманнаго единственно для его ослабления и растления..."
(Голос Церкви, январь 1912)
+ Ефрем, митрополит Бостонский
+ Макарий, митрополит Торонтский
+ Григорий, викарный епископ Бруклaинский
[1] Очевидно, у св. Климента термин "Имя Божие" означает силу Божию, которая вечная и нетварная.
[2] Это именно то православное учение об Имени Божием, которого придерживались монахи, изгнанные со Святой Горы в 1913 году. Они не соглашались с названием имябожники и называли себя имяславцами.
(c) Перевод с английского "Портала-Credo.Ru"
Что касается постановлений Константинопольских патриархов 1912 и 1913 годов, а также решения так называемого Российского Синода 1913 года, их заявления против имябожников не обоснованы богословски в соответствии с традиционным учением Православной Церкви. Они основывают свои рассуждения на отрицании того, что Имя Божие является святым по естеству; кроме того, они учат, что оно не есть энергия, то есть действие, или благодать Бога. Те, кто так считают, подпадают под свое собственное осуждение, потому что, подобно имябожникам, которых они осуждают, они полагают, что данное в Откровении Имя Бога отделено от Бога. Кроме того, они постоянно говорят о превечном Имени Божием как о каком-то тварном объекте, а не откровенном свыше, как учат наши Отцы.
Именно по этой причине мы, епископы Святой Православной Церкви в Северной Америке, не имябожники. И поэтому причины, по которым мы отказались принять различные постановления и решения о имябожниках, также должны быть ясны.
Наша позиция является отчетливо православной, согласной с традиционным учением Отцов нашей Церкви; в сие мы веруем, сие мы провозглашаем, сие мы исповедуем, и сему мы учим,
"Последующе божественным Отцам"
(Четвертый Вселенский Собор)
РАЗЛИЧНИЕ В УЧЕНИИ
I. Имябожники верят:
1) что Имя Бога — это Его сущность;
2) что Имя Бога отделено от Него;
3) что Имя Бога — это другое Божество;
4) что тварные буквы, звуки и случайные мысли о Боге могут обожествляться или использоваться для оккультных и магических целей.
II. Православные христиане верят:
1) что Имя Бога является не Его сущностью, а Богооткровенной истиной Бога о Самом Себе, то есть Его нетварной энергией, Его нетварной благодатью, Его Провидением, Его Славой. Сущность же Его непознаваема и не имеет имени.
2) что Имя Бога неотделимо от Него;
3) что Имя Бога не является другим Божеством;
4) что тварные буквы, звуки и случайные или привходящие (акцидентальные) мысли о Боге не могут обожествляться и не могут использоваться для оккультных и магических целей.
Св. Василий Анкирский (+363) отвечал языческому проконсулу: "Мое главное имя — Христианин, оно образовано от имени Христа, это имя вечное, и оно превосходит разумение человеческое". Эти слова и сегодня являются ясным и простым исповеданием для каждого православного христианина. Кроме того, как говорит св. Кирилл Иерусалимский (+386), "Имя Божие свято по естеству своему, независимо от того, произносим мы его или нет". Св. Иоанн Златоуст (+407) также говорит нам: "Имя Божие достохвально по самому естеству своему", а святой Макарий Коринфский (+1805) утверждает: "Имя Божие по естеству свято и пресвято, и является источником освящения". Это полностью проясняет рассматриваемый вопрос, поскольку, являясь православным христианами, мы знаем и верим, что единственное Существо, которое является вечным, святым, пресвятым и источником освящения по естеству — это Сам Бог! Это может значить только то, что Его Имя — это действительно Сам Бог, повторимся, не в Своей сущности, но в Своей благодати.
Вместе со св. Климентом Римским (+100) православные христиане верят, что "Имя Божие дало бытие всему созданию" [1]. Ибо для св. Климента и для Отцов Церкви это точно то же самое, что сказать: "Благодать Божия дала бытие всему созданию", а это то же самое, что сказать "Бог дал бытие всему созданию". Вот почему православные вместе со св. Тихоном Задонским и св. Иоанном Кронштадтским могут сказать "Имя Божие есть сам Бог", потому что Имя Божие — это Его энергия и благодать.
Кроме того, как утверждает св. Иоанн Кронштадтский, "когда ты про себя в сердце говоришь или произносишь Имя Божие, Господа, или Пресвятой Троицы, или Господа Саваофа, или Господа Иисуса Христа, то в этом Имени ты имеешь все существо Господа: в нем Его благость бесконечная, премудрость беспредельная, свет неприступный, всемогущество, неизменяемость" — то есть, ты имеешь божественную нетварную благодать.
Исихастские соборы XIV века и Синодик в Неделю Православия утверждают, что и сущность, и благодать Божии — это Сам Бог, хотя они и отличаются друг от друга (см. The True Vine, номер 31, с. 12 слл.). Таким образом, "Имя Божие есть Бог" на самом деле, потому что Его Имя и Его энергия — это одно и то же [2].
III. Имяборцы:
путают взгляды, изложенные в разделах I и II выше и поэтому, подобно католикам и протестантам , приходят к ошибочному заключению о том, что православные христиане виновны в пантеизме и ереси (см.
Постановления Патриарха Иоакима III Константинопольского 1912 года, Патриарха Германа Константинопольского 1913 года и Российского Синода 1913 года). В результате смешения двух этих различных учений константинопольские Постановления 1912 и 1913 годов уклонились от истины, а постановление Российского Синода 1913 года даже попало под анафему исихастских Соборов XIV века и Синодика в Неделю Православия, потому что оно учит ложно о благодати Божией.
Православные христиане не могут "безоговорочно" принимать, одобрять и увековечивать эти ложные учения.
IV. О "Российском Синоде"
Митрополит Антоний Храповицкий писал: "Церковь наша [в России] управляется мирянином или оффициально - учреждением коллегиальным, никогда неведомым Христовой Церкви... Церковь... лишена законнаго главы и отдана в порабощение мирским чиновникам, прикрывающимся собранием шести, семи по-полугодно сменяемых архиереев и двух иереев. Кто же не знает, что такое учреждение не каноническое? что оно не утверждено было при своем основании двумя патриархами, да если б и было утверждено всеми четырьмя, то это говорило бы только о незаконом действии патриархов, а не о канонической законности синодального управления, так как никакие патриархи не могут утвердить и авторизовать учреждения, неведомаго Святому Православию и придуманнаго единственно для его ослабления и растления..."
(Голос Церкви, январь 1912)
+ Ефрем, митрополит Бостонский
+ Макарий, митрополит Торонтский
+ Григорий, викарный епископ Бруклaинский
[1] Очевидно, у св. Климента термин "Имя Божие" означает силу Божию, которая вечная и нетварная.
[2] Это именно то православное учение об Имени Божием, которого придерживались монахи, изгнанные со Святой Горы в 1913 году. Они не соглашались с названием имябожники и называли себя имяславцами.
(c) Перевод с английского "Портала-Credo.Ru"
პაპოფილური მითოლოგია და ქრისტოლოგიური დოგმატი
მღვდელი გელასი აროშვილი
დავიწყებ იმით, რომ არავითარი პიროვნული ანტიპათია არ გამაჩნია კათოლიკეთა მიმართ, არც ლათინოფობია მახასიათებს. პირიქით, დარწმუნებული ვარ, რომ ზნეობრივად, ინტელექტუალურად, თუ პროფესიულად - ანუ საკუთარი საქმისადმი კეთილსინდისიერი დამოკიდებულებითა და მეცნიერული მიდგომით უამრავ მათგანს, მით უმეტეს სასულიერო პირს, ბევრად ჩამოვრჩები. მეტიც, ახლოსაც კი ვერ მივალ მათთან განსაკუთრებით კი მათ სოციალურ საქმიანობაში. როგორც ქრისტიანს - მიყვარს, უფრო სწორედ, ვალდებული ვარ მიყვარდეს მათი უკვდავი სულები, როგორც ნებისმიერი ადამიანის, განურჩევლად მისი რასისა, ეროვნებისა, სოციალური მდგომარეობისა თუ რელიგიური კუთვნილებისა, რადგან უფალი ჩვენი იესო ქრისტე მათთვის განკაცდა, მათთვის ქადაგებდა და იდევნებოდა, მათთვის ეცვა ჯვარს, მათთვის მოკვდა, დაეფლა, აღსდგა და ამაღლდა. მან სწორედ ის ერთი, განუყოფელი კაცობრივი ბუნება შეიმოსა, რომელსაც ადამიდან დაწყებული ყველა ადამიანი შეადგენს. ჩვენ ყველანი თანაარსნი ვართ ერთმანეთისა და ქრისტეს კაცობრივი ბუნებისა. ეს დაცემული, დასნეულებული, დანაწევრებული და ერთმანეთს დაპირისპირებული ბუნება უფალმა განკურნა, გაამთლიანა და განაღმრთო. ამ განღმრთობაში მონაწლეობა კი, ანუ „თანანერგყოფნა ქრისტესთან", პავლე მოციქულის სიტყვით, თითოეული ჩვენგანის არჩევანია. ადამიანებს შორის ერთგვარი ონტოლიგიური ერთიანობა არსებობს, რაც ქრისტეს ეკლესიაში იდეალურ სახეს ღებულობს: ჩვენ ერთმანეთის ორგანული ნაწილები ვართ და შესაბამისად, სრულიად ბუნებრივია გვიყვარდეს, თანავუგრძნობდეთ, ვგულშემატვკივრობდეთ ერთმანეთს. თუკი მე თუნდაც ერთი ადამიანის ნეტარება და განღმრთობა (მადლით) არ მინდა, მაშინ ჩემი განღმრთობაც სრულიად შეუძლებელი ხდება. სწორედ ეს არის ქრისტიანობის ერთ-ერთი უმთავრესი იდეა, რაც მას ყველა სხვა რელიგიისაგან განასხვავებს.
დავიწყებ იმით, რომ არავითარი პიროვნული ანტიპათია არ გამაჩნია კათოლიკეთა მიმართ, არც ლათინოფობია მახასიათებს. პირიქით, დარწმუნებული ვარ, რომ ზნეობრივად, ინტელექტუალურად, თუ პროფესიულად - ანუ საკუთარი საქმისადმი კეთილსინდისიერი დამოკიდებულებითა და მეცნიერული მიდგომით უამრავ მათგანს, მით უმეტეს სასულიერო პირს, ბევრად ჩამოვრჩები. მეტიც, ახლოსაც კი ვერ მივალ მათთან განსაკუთრებით კი მათ სოციალურ საქმიანობაში. როგორც ქრისტიანს - მიყვარს, უფრო სწორედ, ვალდებული ვარ მიყვარდეს მათი უკვდავი სულები, როგორც ნებისმიერი ადამიანის, განურჩევლად მისი რასისა, ეროვნებისა, სოციალური მდგომარეობისა თუ რელიგიური კუთვნილებისა, რადგან უფალი ჩვენი იესო ქრისტე მათთვის განკაცდა, მათთვის ქადაგებდა და იდევნებოდა, მათთვის ეცვა ჯვარს, მათთვის მოკვდა, დაეფლა, აღსდგა და ამაღლდა. მან სწორედ ის ერთი, განუყოფელი კაცობრივი ბუნება შეიმოსა, რომელსაც ადამიდან დაწყებული ყველა ადამიანი შეადგენს. ჩვენ ყველანი თანაარსნი ვართ ერთმანეთისა და ქრისტეს კაცობრივი ბუნებისა. ეს დაცემული, დასნეულებული, დანაწევრებული და ერთმანეთს დაპირისპირებული ბუნება უფალმა განკურნა, გაამთლიანა და განაღმრთო. ამ განღმრთობაში მონაწლეობა კი, ანუ „თანანერგყოფნა ქრისტესთან", პავლე მოციქულის სიტყვით, თითოეული ჩვენგანის არჩევანია. ადამიანებს შორის ერთგვარი ონტოლიგიური ერთიანობა არსებობს, რაც ქრისტეს ეკლესიაში იდეალურ სახეს ღებულობს: ჩვენ ერთმანეთის ორგანული ნაწილები ვართ და შესაბამისად, სრულიად ბუნებრივია გვიყვარდეს, თანავუგრძნობდეთ, ვგულშემატვკივრობდეთ ერთმანეთს. თუკი მე თუნდაც ერთი ადამიანის ნეტარება და განღმრთობა (მადლით) არ მინდა, მაშინ ჩემი განღმრთობაც სრულიად შეუძლებელი ხდება. სწორედ ეს არის ქრისტიანობის ერთ-ერთი უმთავრესი იდეა, რაც მას ყველა სხვა რელიგიისაგან განასხვავებს.
მიგებებაჲ, დღესა რომელსა მიიქუა სჳმეონ მკლავთა თჳსთა ზედა უფალი, თქუმული წმიდისა ევსუქი (ისიქი) ხუცისაჲ იერუსალჱმელისაჲ
მეორმეოცისა მის დღისა
შობითგან ქალწულისა უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტჱსა, ოდეს მიიყვანეს ტაძრად, ვითარ
აკურთხევდა მას წმიდაჲ სჳმეონ.
საყუარელნო, კრებაჲ ესე
დღისაჲ ამის ყოვლადვე სასურველ არს დღენდელი ესე დღჱ, რამეთუ შემოქმედი
იერუსალჱმისაჲ დღეს შემოვიდა და აკურთხა, რომლისა ზღუდენი თჳსითა ჴელითა დაწერნა
და დასხნა საფუძველად მისა ქვანი საფირონისანი და სუეტნი მისნი იასპნისანი და ბჭენი
მისნი ბროლისანი და ქვითა მით პატიოსნითა შეზღუდა იგი და მას შინა დასხნა მოძღურად
ეპისკოპოსნი და სცხო ქალაქსა სიმართლჱ და ყოველი იგი ერი ზიარ-ყო ანგელოზთა და
უცხონი მკჳდრ-ყვნა აბრაჰამის თანა, და რომელთა დაიმარხნეს სიწმიდით ჴორცნი თჳსნი,
მკჳდრ-ყვნა იგინი იოსების თანა და ბრძენთა მათ ქალწულთა თანა შეიყვანნა იგინი
ქორწილსა მას ზეცისასა. ყრმანი მისნი გჳრგჳნოსან-ყვნა შვილთა თანა ბეთლემისათა.
ქურივნი მისნი იჩინნა ანაჲს თანა წინაწარმეტყუელისა, მოხუცებულთა მისთა აწუევს,
ვითარცა სჳმეონს, რაჲთა საყდარ ყვნენ მკლავნი მათნი.
ამიერითგან სიტყუაჲ თჳთ იზომს და წინა-ძღჳს,
რამეთუ ჟამი იგი მრავლის-მეტყუელთაჲ მათ ბრძენთაჲ დაცხრომილ არს; დღესასწაულნი
მოწევნულ არიან, და ესე სიხარულით წარმომიღებიეს; შესხმაჲ შეჰგავს
წინა-ვე-სიტყუად, რამეთუ ვითარცა ყუავილმან ველნი განაშუენნეს და მყნელთა - ხენი
ფურცლითა და ტკბილითა ნაყოფითა, და სუნელითა ნიავითა ირყევიედ და იშუებედ, ეგრეცა
მორწმუნენი ქრისტჱსნი სიტყუათა ზედა მადლისათა იხარებედ.
შობისათჳს უფლისა ჩუენისა იესუ ქრისტჱსა
თქუმული
წმიდისა გრიგოლი ღმრთისმეტყუელისა
ქრისტე
იშვების, უგალობდეთ; ქრისტე ზეცით გარდამოვალს, მივეგებვოდით; ქრისტე ქუეყანასა
ზედა, ამაღლდებოდეთ! "უგალობდით უფალსა ყოველი ქუეყანაჲ"! და რაჲთა
ორივე შემოკლებულად ვთქუათ, "იხარებდინ ცანი და გალობდინ ქუეყანაჲ"
ზეცისაჲსა მისთჳს და მერმე ქუეყანისაჲსა! ქრისტე ჴორციელად - შიშით და სიხარულით
უგალობდეთ! შიშით - ცოდვისათჳს, და სიხარულით - სასოებისათჳს. ქრისტე
ქალწულისაგან, ჵ დედანო, ქალწულ იქმნენით, რაჲთა იქმნეთ დედა ქრისტჱსა!
ვინ
არა თაყუანის სცემდეს დაუსაბამოსა მას? ვინ არა უგალობდეს უკუანაჲსკნელსა მას? კუალად ბნელი დაჰჴსნდების, კუალად ნათელი მოიქცევის, კუალად ეგჳპტე იგუემების
ბნელითა მით, კუალად ისრაჱლი სუეტითა მით განათლდების. ერი რომელი სხდა ბნელსა
უგუნურებისასა იხილეს ნათელი მეცნიერებისა დიდისაჲ. პირველი იგი წარჴდა და აჰა
ესერა იქმნა ახალია, სახჱ იგი წარვალს და სული აღორძნდების; ჩრდილნი იგი
განქარდებიან და ჭეშმარიტებაჲ მელქიზედეკ შეკრბების, რომელსა არა ესუა დედაჲ, იყო
იგი
უმამო; უდედო პირველად და უმამო მეორედ. შჯული იგი ბუნებათაჲ განქარდების და ჯერ არს განსრულებაჲ; ზეცისა იგი სასუფეველი,
ქრისტე, გუამცნებს არა დაბრკოლებად.
"ყოველმან თესლებმან აღიტყუელენით ჴელნი თქუენნი", "რამეთუ ყრმაჲ
იშვა ჩუენდა და ძედ მოგუეცა ჩუენ, რომლისა მთავრობაჲ ზედა მჴართა მისთა, რამეთუ
ჯუარსა ზედა აღმაღლდების და ჰრქჳან მას სახელი დიდისა ზრახვისა მამისა ანგელოზი.
იოვანე დაღადებს; "განმზადენით გზანი უფლისანი". და მე ვღაღადებ ძალსა
დიდსა მისსა; უჴორცოჲ იგი ჴორციელ იქმნების, ძჱ ღმრთისაჲ ძჱ კაცის იქმნების,
"იესუ ქრისტე გუშინ და დღეს და იგი თავადი უკუნისამდე".
წმიდა მაკარი დიდი
სწავლანი
თავი მეორე
რომელნი
ისმენდენ სიტყუათა ღმრთისათა და იქმოდინ ნაყოფსა კეთილსა, სასწაულნი მათ თანა
ესენი არიან: სულთქუმაჲ, ტირილი, კრძალვაჲ, დუმილი, მჭმუნვარებაჲ, მოთმინებაჲ,
გლოვაჲ, სალმობით დაყუდებაჲ, თავის წონაჲ, ტკივილი გულისაჲ შიშისათჳს ღმრთისა,
მღჳძარებაჲ, მარხვაჲ, სიმშჳდჱ, სულგრძელებაჲ, ლოცვაჲ დაუცადებელი, წურთაჲ წმიდათა
წერილთაჲ, სარწმუნოებაჲ, სიმდაბლჱ, ძმათამოყუარებაჲ, ტკივილი, ჭირვეულობაჲ,
მორჩილებაჲ, სახიერებაჲ, შუენიერებაჲ და ყოველივე სინათლჱ, რომელ არს უფალი.
ხოლო
რომელნი არა იქმოდინ ნაყოფსა ცხორებისა საუკუნოჲსასა, სასწაულნი მათა თანა ესენი
არიან: მოწყინებაჲ, განცხრომაჲ, უსმობაჲ, უკრძალველობაჲ, დრტჳნვაჲ, სიფიცხლჱ,
ნაყროვნებაჲ, შეგინებულებაჲ, რისხვაჲ, გულისწყრომაჲ, ძჳრის-ზრახვაჲ, სილაღჱ,
ამპარტავანებაჲ, ურწმუნოებაჲ, ცუდად მეტყუელებაჲ, დაუწყნარებელობაჲ, დავიწყებაჲ,
შფოთი, მოხუეჭაჲ, ვეცხლისმოყურებაჲ, შური, ჴდომაჲ, უჟამოჲ სიცილი, თჳთრჩულობაჲ და ყოველივე
სიბნელჱ, რომელ არს ეშმაკი.
კითხვაჲ:
რაჲ არს ეშმაკი, ანუ ოდეს ცოდა და იქმნა ეშმაკ?
მიგებაჲ:
სული არს სიტყჳერი სოფელსა შინა მზრახვალი ბოროტისაჲ, ხოლო თჳსისა უკეთურებისა და
ბნელისა გონებისა მისისაგან ბნელ იქმნა იგი. ხოლო ჯერ-არს, რაჲთა უღრმესადრე
გულისჴმა-ვყვნეთ წმიდანი წერილნი, რამეთუ უწინარეს ადამისა გარდაჰჴდა იგი და იქმნა
ეშმაკ, რამეთუ ნებაჲ ღმრთისაჲ არა ყო, ვითარცა წერილ არს: “ვითარ გარდამოვარდა ზეცით
მთიები იგი”. და მოციქული იტყჳს, ვითარმედ: “უწინარეს შჯულისა ცოდვაჲ იყო სოფელსა
შინა”. ხოლო ცოდვად უწოდს წინამძღუარსა მას და მპოვნელსა მას ცოდვისასა. და კუალად
დაცემისათჳს კაცისა იტყჳს, ვითარმედ: “ცოდვამან მიზეზი პოვა მცნებისა მისგან,
რომელი ადამისდა მიცემულ იყო და მაცთუნა მე და მის მიერ მომკლა მე. ამიერითგან
შჯული წმიდა არს და მცნებაჲ იგი წმიდა და მართალ და კეთილ. აწ უკუე კეთილი იგი
სიკუდილ მექმნაა? ნუ იყოფინ! არამედ ცოდვაჲ იგი. რაჲთა ჩნდეს ცოდვაჲ იგი კეთილითა
მით, რომელი იქმნა ჩემდა სიკუდილ, რაჲთა იყოს გარდარეულად ცოდვილ ცოდვაჲ იგი
მცნებისა მისგან”. ამით ყოვლითა საცნაურ არს, ვითარმედ უწინარეს ადამისა იყო
ცოდვაჲ სოფელსა შინა, რომელ არს
ეშმაკი. და კუალად მტერობითა მით, რომელი აქუნდა კაცისა მიმართ, იქმნა
გარდამეტებულად ცოდვილ მზაკუვარებისა და შურისა მისისათჳს, რამეთუ იყო უწინარეს
ამისა დიდ ფრიად და დიდებულ და პატივცემულ. იყო იგი დიდებითა
ანგელოზთმთავრობისაჲთა და ინება მან, რაჲთამცა ღმერთ იქმნა და შევიდა იგი
წინააღდგომასა ღმრთეებისასა, რაჲთამცა პატივი იგი მოიტაცა, ვითარცა წერილ არს,
ვითარმედ: “უსამართლოსა მას მთავარსა ღმერთ-ყოფაჲ ენება”. ამისთჳს გარდამოვარდა
ქუეყანად განმზრახთა და მორჩილთა მისთა ეშმაკთა თანა.
წმ. ნიკიტა სტიფატე
წმ.
სვიმეონ ახალი ღვთისმეტყველის
საღმრთო სიყვარულის ჰიმნებისათვის
ის, რაც საღმრთო სიყვარულის ჰიმნებში სწერია უაღრესად ამაღლებულია და ყოველგვარ გრძნობადს ზეაღმატებული. ღვთისმეტყველების სიმაღლე და განსაცვიფრებელი ცოდნის სიღრმეები კაცთა გონებისათვის გაუგებარია და მიუწვდომელი. რამეთუ იგი გაბრწყინვებულია ღვთაებრივი გამონაშუქით, თვალშეუდგამი ნათლით, რომელიც აფერმკრთალებს ადამიანურ ნააზრევს. საღმრთო სიყვარულის ჰიმნებს ჩასწვდებიან ნათელი გონებისა და ღრმა სულიერების მქონე პიროვნებები, სულიწმიდის მობერვით ამ მწვერვალების გონებით დამლაშქვრელნი, რომლებიც საოცრად საღად აზროვნებენ და ზეცად ატყორცნილნი ღვთაებრივის წიაღში განიშვებენ. ამიტომ, მე, ვინც საკადრის პატივს მივაგებ ჩემს მოძღვარს, სწორედ დროული და აუცილებელი მგონია სწორ გზაზე დავაყენო ისინი, რომლებიც ცდილობენ გონების თვალით ჩასწვდნენ ღვთაებრივი ჰიმნების საიდუმლოებას. რადგან ის, ვინც მოუმზადებლად ეზიარება ღვთაებრივსა და ზეგრძნობადს, სულიწმინდის მადლმოსილების გაუცნობეირებლად და საღმრთო საგანთა შესახებ უწვრთნელი გონებით, სულს ვერარას არგებს, პირიქით, დაიმახინჯებს.
მაშასადამე, ვინც ესწრაფვის ღვთისმეტყველთა ნაწერებს ჩაუჯდეს და ღვთის შემეცნების დაუოკებელი წყურვილი კლავს, უწინარეს ყოვლისა საჭიროა, სულითა და ხორცით დაუტეოს ეს სოფელი, ყოველივე ამქვეყნიური, წარმავალი და ფუჭი სურვილები თუ მისწრაფებები, სანაცვლოდ, დაუცხრომელი ღვწით და იესო ქრისტეს მცნებათა აღსრულებით მტკიცე საძირკველი ჩაჰყაროს, რწმენის კლდეზე დააფუძნოს და თვალისმომჭრელი სასახლე წარმომართოს სათნოებათა, რათა განმართლდეს.
წმიდა მაკარი დიდი
სწავლანი
თავი პირველი
ყოველთა მეუფჱ
კაცთმოყუარჱ ღმერთი ჩუენი, მარადის ისწრაფის ცხორებისათჳს კაცთაჲსა და მიზეზსა
სცემს ყოველთავე გულისჴმისსაყოფელად საუკუნეთა მათ კეთილთა და უმჯობესისა მიმართ
წარმართებად წამის-ყოფითა კაცმთმოყუარებისა მისისაჲთა, კეთილისა მიმართ მიიზიდავს
ხატად თჳსა დაბადებულსა კაცსა, რამეთუ სულსა ბუნებით აქუს სურვილი კეთილისაჲ და
უმჯობესისა გულისთქუმად ისწრაფის მარადის. ხოლო უკეთურებისა იგი მარცხენაჲ კერძი,
თითო-ფერითა მანქანებითა უწრფელესთარე და გამოუცდელთა სულთა უცნებითა
სიბოროტისაჲთა ისწრაფის, რაჲთამცა დააბნელნა ჭეშმარიტისა კეთილისა ქმნისაგან,
რომლისა მიერ ქრისტეს სახიერებისა გამოუთქუმელი იგი სიყუარული გულისჴმის-ყოფასა
ჭეშმარიტებისასა საღმრთოთა წერილთა მიერ გუასწავებს ჩუენ, ვითარცა წინაწარმეტყუელი
იტყჳს: “სიტკბოებაჲ, სწავლულებაჲ და მეცნიერებაჲ მასწავე მე, რამეთუ მცნებათა
შენთაჲ მრწმენა”.
ხოლო
უფალსა ჰნებავს, რაჲთა ყოველი მიზეზი სიბოროტისაჲ განვაგდოთ ჩუენგან და რაჲთა
განვეყენნეთ ბოროტისა ამისგან და პირუტყუებრივისა სიბრძნისა ჩუენისა, რომელი-ესე
სასოებითა გულისჴმის-ყოფისაჲთა დამკჳდრებულ არს ჩუენ შორის, რაჲთა წარვემართნეთ
ნათლითა ჭეშმარიტისა გულისჴმის-ყოფისაჲთა და ესრეთ შემძლებელ ვიქმნნეთ განდევნად
მისა, რაჟამს-იგი გულისჴმა-ვყოთ ჭეშმარიტისა მის ცხორებისა მიზეზი.
ამისთჳს
თქუენცა, ჵ, სასურველნო ძმანო და საყუარელნო, მრავალგზის ითხოენით ჩუენგან
სიტყუანი, რომელთა მიერ გულისჴმა-ჰყოთ, თუ ვითარი ცხორებაჲ უჴმს, რომელნი-იგი
განყენებულ არიან ჴორციელთა გემოთაგან და მოქალაქობისაგან ამის სოფლისა და,
ვითარცა საქმესა შინა მოციქულთასა წერილ არს, ერთად შეკრებილ არიან და ქმნილ არიან
წმიდად შესაკრებელად და ურთიერთას ღმრთისმოშიშებით ყოფაჲ აღურჩევიეს: თუ ვითარ
ჯერ-არს, ურთიერთას ყოფაჲ, ანუ თუ ვითარი დაწყნარებაჲ წესისაჲ უჴმს ქონებად, გინა
თუ რაჲ არს სახჱ იგი სრულთა სათნოებათა გზისაჲ, ანუ თუ რაჲ არს ნებაჲ ღმრთისაჲ
კეთილი და სათნოჲ და სრული, ანუ თუ რაჲ არს გზაჲ იგი სისრულედ მიმყვანებელი,
რომელნი-იგი ისწრაფიან, რაჲთამცა მისწუთეს საზომსა მას სულიერისა ჰასაკისასა. და
რაჲთა არა განვამრავლნე სიტყუანი ჩემნი, ესე ჩემგან ითხოეთ, რაჲთამცა დაგიწერე
თქუენ ზედაჲსზედა მოსაჴსენებელად და წურთად სულთა სარგებელისა, რომელნი-ეგე
გულსავე ხართ წმიდასა მას და მართალსა სარწმუნოებასა ზედა და უწყით, ვითარმედ ერთი
არს ღმრთეებაჲ თაყუანისაცემელისა და ნეტარისა სამებისაჲ, ერთი არსებაჲ, ერთი
ნებაჲ, ერთი დიდებაჲ. და ერთსა თაყუანისცემასა შევსწირავთ სამთა მათ ერთისა
ღმრთეებისა თჳთებათა, ვითარცა წმიდასა მას საიდუმლოსა შინა ნათლის-ღებისასა წინაშე
მრავალთა მოწამეთა აღგიარებია. ამისთჳს ჩუენცა ვიხილეთ კეთილი ეგე სათნოებათა
მიმართ სურვილი თქუენი და გულისთქუმაჲ ეგე, რომელი გაქუს სისრულისა მიმართ
სათნოებათაჲსა, არა უდებ ვიქმნენით მცირედ რაჲმე მოსაჴსენებელად თქუენდა დაწერად.
სახჱ წერილისა ჩუენისაჲ საღმრთოთა წერილთაგან მოვიღეთ და წამებანიცა წერილთანი
დავწერენით ამას შინა გულსავსე-ყოფად და შეუორგულებელად სარწმუნოებად, რაჲთა
არავინ ჰგონებდეს, ვითარმედ თავით ჩუენით რასმე ვიტყჳთ, ანუ თქუას, თუ
სიმაღლისაგან ამაოებისა ვქმნენით ჩუენ ესე.
Subscribe to:
Posts (Atom)